Sürahiye kaç mL su?
Bir okul kantininde, etiketinde “Her 1 ölçek konsantre için 4 ölçek su ekleyin.” yazan bir meyve suyu konsantresi kullanılıyor. Kullanılan ölçeğin hacmi 150 mL.
Kantin görevlisi, 3 litrelik bir sürahiyi tam dolduracak kadar karışım hazırlıyor.
Etiketteki oran, ölçeğin hacmi ve sürahinin kapasitesi bağlamda olduğu için soru çözülemez.
Sürahideki karışıma kaç mL su eklenmiştir?
Konsantrenin miktarını bulmuşsun (4 ölçek × 150 mL = 600 mL). Soru, eklenen suyu soruyor.
3.000 ÷ 4 = 750 işlemini yapmış olabilirsin: 4'ü karışımın toplam parça sayısı sanmışsın. Oysa 1 ölçek konsantre ile 4 ölçek su birlikte 5 ölçektir; 4, suyun ölçek sayısıdır.
Konsantreyi karışımın 'ü sanıp 3.000 ÷ 4 = 750 mL bulmuşsun, sonra 3.000 − 750 işlemini yapmışsın. Oysa karışımın her 5 ölçeğinin 1'i konsantre, 4'ü sudur.
Karışım 3.000 ÷ 150 = 20 ölçektir. Her 5 ölçeğin 4'ü su olduğundan su 16 ölçek, yani 16 × 150 = 2.400 mL'dir.
Çözümü göster
- Etikete göre 1 ölçek konsantreye 4 ölçek su ekleniyor. Yani karışımın her 5 ölçeğinin 1'i konsantre, 4'ü sudur.
- Sürahi 3 litre, yani 3.000 mL. Ölçek 150 mL olduğundan karışım 3.000 ÷ 150 = 20 ölçektir.
- 20 ölçek, 5 ölçeklik 4 gruptur (20 ÷ 5 = 4). Her grupta 4 ölçek su olduğundan su 4 × 4 = 16 ölçektir.
- 16 × 150 = 2.400 mL su eklenmiştir. Kontrol: konsantre 4 ölçek, yani 600 mL; 600 + 2.400 = 3.000 mL ve 4 : 16 oranı 1 : 4'e eşittir.
Doğru cevap: D) 2.400 mL
Ölçülen beceri: Oranın parçalarını bütünden ayırt etmek: "1'e 4" ifadesinin karışımın hangi kısmını anlattığını belirleyip bir miktarı hesaplamak.
